Top 10+ đặc sản nhất định phải thử khi đến Lai Châu

I. Giới thiệu một vài nét về Lai Châu

Lai Châu là tỉnh miền núi nằm ở cực Tây Bắc Việt Nam, nổi bật với địa hình núi non hùng vĩ, khí hậu trong lành và thiên nhiên hoang sơ. Nơi đây sở hữu nhiều danh thắng ấn tượng như đỉnh Pu Ta Leng, cao nguyên Sìn Hồ, cùng những thửa ruộng bậc thang trải dài, tạo nên vẻ đẹp vừa mạnh mẽ vừa thơ mộng.

Tổng quan về Lai Châu (Ảnh: Sưu tầm)

Không chỉ hấp dẫn bởi cảnh sắc, Lai Châu còn là vùng đất giàu bản sắc văn hóa với sự sinh sống của nhiều dân tộc như Thái, Mông, Dao, Hà Nhì. Những lễ hội truyền thống, phong tục độc đáo và nền ẩm thực đậm chất núi rừng đã góp phần làm nên sức hút riêng, mang đến cho du khách trải nghiệm yên bình và đáng nhớ.

II. Các món ẩm thực Lai Châu nổi tiếng bạn nên thử

1. Lợn cắp nách

Lợn “cắp nách” được ra đời từ thói quen chăn nuôi lạc hậu của bà con các dân tộc vùng cao như: Dao, Thái, Mông… Đây thực chất là giống lợn đặc trưng truyền thống chuyên thả rông chẳng phải nuôi dưỡng của đồng bào. Muốn có một đàn lợn “cắp nách” thì chỉ cần mua một đôi, gồm một con đực và một con cái, sau đó thả chúng vào khu rừng gần nhà mình. Đôi lợn đó sẽ luôn đi bên nhau, làm ổ trong rừng, tự kiếm ăn. Đến mùa sinh sản thì chúng giao phối và đẻ ra cả đàn lợn hàng chục con chỉ to hơn ngón chân cái.

Lợn cắp nách (Ảnh: Sưu tầm)

Chính vì không được nuôi dưỡng nên lợn lửng thuộc loại siêu chậm lớn, mỗi năm chúng chỉ tăng tối đa là 10kg, sau đó hầu như không tăng nữa. Chính vì ăn cỏ cây, lại chậm lớn nên thịt chúng rất thơm ngon, hầu như không có mỡ, miếng nào có một tý mỡ thì cũng không ngấy.

2. Cá bống vùi tro

Cá bống nơi đây thường được bắt ở các con sông, con suối, con cá bống nào to lắm mới bằng ngón tay trỏ của người lớn. Để có được món cá bống vùi gio ngon và đẹp mắt phải trải qua khá nhiều bước tiến hành kì công, đòi hỏi sự khéo léo và kinh nghiệm của người chế biến. Điều đó được thể hiện khi chọn nguyên liệu để chế biến như: Cá bống phải chọn con đều nhau, các loại gia vị sả, ớt, gừng, hạt tiêu, mắc khén … lá húng, và lá hom húng phải được băm nhỏ, lá dong phải là lá bánh tẻ, khổ to vừa không bị rách và rưả sạch để khô. Cá bống được sơ chế sạch sẽ và tẩm ướp với các gia vị đã được chuẩn bị sẵn. Sau khi ướp được chừng 15- 30 phút, chúng ta sẽ khéo léo gói gọn trong lá dong và được vùi vào trong tro nóng, khoảng 30 phút lại lật lại 1 lần, cứ như thế vài lần cá sẽ chín.

Cá bống vùi tro (Ảnh: Sưu tầm)

Khi thưởng thức món ăn ta sẽ  nhận thấy mùi thơm đặc biệt của các gia vị núi rừng được pha trộn 1 cách hoàn hảo, vị ngậy mà không béo cuả cá, và mùi thơm nhè nhẹ của lá dong nướng. Món này vừa có thể là món nhắm rượu, vừa có thể là món ăn cùng cơm nóng hoặc xôi.

3. Xôi tím

Xôi tím được đôi bàn tay khéo léo của người phụ nữ Thái, Dáy… làm với những bí quyết riêng. Từ những hạt gạo nếp nương thơm dẻo, hạt to đều không lẫn tẻ, hương thơm ngọt, đem vo sạch rồi ngâm trong nước lã từ 6 – 8 giờ. Màu tím đặc trưng và hấp dẫn của xôi được nhuộm bằng loại cây có tên là Khẩu cắm (loại cây này chỉ có ở miền núi). Cây Khẩu cắm bẻ cả cành, lá rửa sạch, đem luộc. Luộc lá sôi chừng năm phút, khi thấy nước chuyển sang màu tím, sánh là được. Để nước lá nguội bớt rồi chút gạo nếp vào ngâm thêm 2 đến 3 giờ. Đồ xôi tím phải đồ bằng chõ gỗ được đục từ thân cây sung, lửa củi mới có được mùi vị thơm ngon hơn cả. Đồ đến khi hạt gạo chín nục, xới từng lớp xôi thấy màu tím tươi, bóng, hạt xôi dẻo mà không dính, có mùi thơm ngào ngạt là đã hoàn thành quy trình nấu xôi. Ngoài hương vị thơm ngon, ngậy mà không ngán, xôi tím còn hấp dẫn bởi màu sắc và chất của loại lá cây rừng. Theo kinh nghiệm của đồng bào dân tộc ở Lai Châu, cây Khẩu cắm dùng đồ xôi còn có tác dụng chữa bệnh đường ruột và bồi bổ sức khỏe rất tốt.

Xôi tím (Ảnh: Sưu tầm)

4. Thịt lợn hun khói

Thịt lợn hun khói là một món ăn truyền thống của một số dân tộc vùng cao nói chung và người Pu Nả nói riêng. Thịt lợn hun khói không phải lúc nào cũng làm được, mùa nào cũng làm được mà làm thịt hun khói có mùa và phải làm đúng mùa, vì nếu làm trái mùa thịt sẽ bị ôi. Mùa làm thịt hun khói tốt nhất ngon nhất là mùa đông.

Thịt lợn hun khói (Ảnh: Sưu tầm)

Khi mổ xong con lợn, người ta phanh con lợn ra, rồi lấy bộ lòng dội nước rửa sạch con lợn, không để một tý tiết còn dính vào thịt. Sau đó lấy dao dọc thịt lợn theo xương sườn thành miếng dài. Cứ mỗi xương sườn một miếng. Các miếng thịt dọc ra trước khi ướp không được dính nước lã và ướp ngay khi thịt còn nóng. Khi ướp xong cho vào chảo to hoặc chiếc thùng gỗ để ướp từ 5 đến 7 ngày mới bỏ ra để treo lên gác bếp sấy. Sấy đến khi nào thấy miếng thịt thật khô và mỡ bắt đầu chảy xuống là được. Các hương vị và gia vị để ướp thịt gồm có: Muối biển rang khô; Ớt quả khô; Thảo quả khô, nướng; Hạt tiêu rừng “Lậc cheo”; Quả mắc khén phơi khô, tất cả đều phải giã nhỏ.

5. Măng nộm hoa ban

Nếu ai đã có dịp ghé qua các bản làng người Thái ở Lai Châu sẽ không chỉ biết đến một truyền thuyết đầy cảm động về Hoa Ban – Măng Đắng mà còn được thưởng thức một món ăn có chứa đủ vị: đắng, chua, cay, mặn, ngọt, bùi của món Măng nộm hoa ban.

Măng nộm hoa ban (Ảnh: Sưu tầm)

Măng có rất nhiều loại, loại nào cũng dùng làm nộm được nhưng ngon nhất thì có măng nứa và măng đắng. Măng đắng cần sắt nhỏ ngâm nước muối 30 phút sau đó luộc 2 lần rồi vớt ra để ráo, còn nếu là măng nứa đem luộc rồi tước nhỏ. Hoa ban cần chọn những bông tươi, ngắt lấy những cánh hoa dày để dùng. Tiếp theo cần chọn được một con cá suối tươi ngon, mình dày, đem nướng trên than củi, gỡ lấy thịt. Sau đó pha hỗn hợp nước trộn chanh, tỏi, ớt, rau húng và rau mùi đã thái nhỏ. Cuối cùng trộn nhẹ nhàng đều tay  măng, hoa ban, cá và nước trộn. Tất cả hoà quyện tạo nên một hương vị đặc trưng của núi rừng, gắp từng miếng nộm du khách cảm nhận được vị đậm đà, thơm nồng của cá nướng, vị bùi bùi, ngầy ngậy của hoa ban, và  vị đăng đắng của măng tươi.

6. Nộm rau dớn

Nộm rau dớn là món ăn đặc trưng của người Thái ở Lai Châu nói riêng và đồng bào Tây Bắc nói chung. Rau dớn người Thái gọi là “pắc cút”, loại cây thuộc họ quyết, giống như cây dương xỉ, thân to, tán lá rộng, mặt lá có màu xanh nhẵn. Loại cây này chỉ mọc ở bờ suối, khe suối, nơi có độ ẩm cao.

Nộm rau dớn (Ảnh: Sưu tầm)

Để làm được món nộm rau dớn vừa ngon, vừa mang hương vị đặc trưng của dân tộc Thái, người ta thường chỉ hái những ngọn rau dớn cong non, là bánh tẻ, sau đó rửa sạch, phơi nắng cho tái. Tiếp đó cho rau dớn vào chõ xôi bằng gỗ để đồ, sau khoảng thời gian 20 phút. Để rau chín và giữ được màu xanh. Ở công đoạn này, nhất thiết rau dớn phải đồ chứ không nên luộc để giữ vị bùi bùi, ngọt ngọt của món nộm. Khi rau đã đồ chín, bỏ rau vào bát to, cho rau thơm, ớt, gừng, tỏi, nước chanh tươi, mì chính và muối trắng trộn đều. 

7. Trứng kiến

Nếu như trước đây, trứng kiến được người dân sử dụng như một thực phẩm để tăng thêm dưỡng chất, chống đói và thiếu thức ăn thì giờ đây những kinh nghiệm dân gian xưa được truyền lại, trứng kiến trở thành sản phẩm đắt giá và được những người sành ăn tìm kiếm. Trước đây, trứng kiến chỉ có trong mùa thu hoạch trứng kiến (đầu mùa xuân hoặc vào mùa mưa) thì nay trứng kiến được các nhà hàng bảo quản kỹ bằng cách xôi chín và để đóng đá, bất kể khi nào có khách đặt là làm rã đông và chế biến.

Trứng kiến món ăn đặc sản Lai Châu (Ảnh: Sưu tầm)

Đến các làng bản ở Lai Châu trong mùa mưa này, du khách có dịp thưởng thức đủ các món chế biến từ trứng kiến như: Trứng kiến ướp gia vị trong lá dong, lá chuối và nướng trên bếp than hồng, hoặc món trứng kiến đồ cùng xôi nếp nương, làm nộm với lá chua chát, nấu canh ngọt dịu… cùng với những món ăn khác món trứng kiến trở thành món ăn không thể thiếu ở các bản làng văn hóa vùng cao.

Tham khảo Tour du lịch Lai Châu hấp dẫn nhất của PYS Travel

Tour Tây Bắc: Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên - Lai Châu - Sapa 5 ngày 4 đêm từ Hà Nội

Tour Tây Bắc: Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên - Lai Châu - Sapa 5 ngày 5 đêm từ TP.HCM

8. Khâu nhục

Nếu có cơ hội ghé thăm bản người Nùng ở Tam Đường và được thưởng thức một bữa cơm với các món ăn truyền thống của dân tộc Nùng, chắc hẳn sẽ có món “khâu nhục”, một trong những món ăn hấp dẫn bậc nhất khiến bạn không thể quên.

Khâu nhục (Ảnh: Sưu tầm)

Mặc dù có nguồn gốc từ Trung Hoa nhưng cùng với thời gian và đặc biệt là sự “Biến tấu” cho phù hợp với văn hóa ẩm thực của người Nùng, món khâu nhục đã mang được nét độc đáo rất riêng. Về cơ bản khâu nhục là hầm cách thủy thịt ba chỉ trong thời gian dài, nhưng cách chế biến khá phức tạp và nhiều công đoạn.

9. Canh tiết lá đắng

Ở Lai Châu có một đặc sản, đó là món canh tiết lá đắng. Phải thưởng thức món ăn này bạn mới có thể cảm nhận được nét độc đáo trong nghệ thuật ẩm thực của vùng đất này. Trước kia, khi món ăn này chưa phổ biến, để tìm được lá đắng về làm canh không phải đơn giản, bởi thứ cây này chỉ mọc ở nơi ven rừng, khe suối. Thường thì chỉ khi có khách quý, chủ nhà mới đi lên rừng tìm lá về nấu canh như một sự thể hiện lòng thân tình, mến khách. Bây giờ, bà con vùng này đã mang cây về trồng tại vườn nhà, trên nương, trên rẫy, bạn có thể mua được lá vào mỗi dịp chợ phiên.

Canh tiết lá đắng  (Ảnh: Sưu tầm)

Nguyên liệu và cách nấu canh lá đắng cũng thật đơn giản. Chỉ cần ít phổi lợn băm nhỏ, một miếng tiết và vài thứ rau thơm cùng với nắm lá đắng (có thể lá tươi hoặfc đã phơi khô) vò nát, sau đó đun nước sôi cho tất cả nguyên liệu vào nấu chín kỹ là bạn đã có một bát canh lá đắng thơm ngon để thưởng thức. Nếu ai lần đầu nếm món canh này sẽ cảm thấy khó ăn bởi vị đắng, chát tê đầu lưỡi, nhưng chính vị đắng đó lại đánh thức vị giác của bạn khiến bữa ăn ngon miệng hơn. 

10. Bánh dày người Mông

Theo quan niệm của người Mông bánh dày là biểu tượng của mặt trăng, mặt trời, tượng trưng cho sự sinh sôi, nảy nở của vũ trụ bao la. Bên cạnh đó chiếc bánh còn là biểu tượng của sự trong trắng, lòng chung thủy, son sắc của người phụ nữ Mông như một vòng tròn khép kín. Người Mông thường làm bánh dày vào dịp tết và các lễ hội. Dâng lên bàn thờ tổ tiên để bày tỏ lòng thành kính của mình, với ước mong các đấng linh thiêng phù hộ cho đôi chân to khỏe, để có thể vượt núi, chèo đèo, phát nương làm rẫy. Phù hộ cho mùa màng bội thu, cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Khi thưởng thức người ta cắt thành từng lát bánh, sau đó đem dán bằng mỡ lợn. Chiếc bánh được dán phồng lên, cũng là lúc mùi thơm của gạo nếp nương, hòa quyện mùi thơm dịu của trứng gà, mùi ngậy béo của mỡ lợn lan tảo khắp gian bếp nhỏ, tạo nên một món ăn vô cùng hấp dẫn.

Bánh dày người Mông (Ảnh: Sưu tầm)

III. Đặc sản Lai Châu mua về làm quà

Dù đi bất cứ đâu thì mọi người vẫn thường có xu hướng đem những món ăn đặc sản, những sản phẩm nổi bật về làm quà biếu người thân và bạn bè. Khi đến với Lai Châu cũng vậy, nơi đây nổi tiếng với những đặc sản mang đậm văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số. Cùng điểm tên các đặc sản Lai Châu mua về làm quà ngay dưới đây.

1. Rượu ngô Sùng Phài

Rượu Mông Kê (rượu Sùng Phài) là đặc sản truyền thống độc đáo của đồng bào dân tộc Mông tại tỉnh Lai Châu, nổi tiếng với hương vị thơm ngon, êm dịu và khó quên. Rượu được nấu hoàn toàn từ ngô nếp tuyển chọn, lên men bằng lá và hạt kê thuốc kết hợp cùng nguồn nước tinh khiết Sùng Phài, theo phương thức bí truyền lâu đời. Sau khi chưng cất, rượu được lọc loại bỏ tạp chất và hạ thổ từ 2 năm trở lên, tạo nên chất rượu trong, êm, dễ uống. Nhờ quy trình sản xuất nghiêm ngặt, rượu Mông Kê không gây đau đầu, giúp kích thích tiêu hóa, lưu thông khí huyết và đặc biệt phù hợp trong các bữa tiệc, liên hoan nhiều đạm và chất béo.

Rượu ngô Sùng Phài (Ảnh: Sưu tầm)

2. Hạt dổi

Được xem như là đặc sản của vùng núi cao Tây Bắc nói chung và Lai Châu nói riêng, hạt dổi rừng là một trong những loại gia vị đặc biệt thơm ngon và quý hiếm của người dân vùng cao. Dổi là loại cây thân gỗ, mọc thẳng đứng ưa ánh sáng, rất ít cành và là cây lâu năm. Có nhiều loại, loại chỉ lấy gỗ làm nhà thường được gọi là dổi tẻ có hạt rất cứng và mùi hắc không ăn được, còn loại mà cho hạt thơm là dổi nếp hay được bà con vùng dân tộc dùng làm gia vị thì ít và hiếm hơn.

Hạt dổi (Ảnh: Sưu tầm)

3. Quả óc chó Sìn Hồ

Hạt óc chó vốn được biết đến là thần dược cho não. Óc chó Sìn Hồ quả không được đều tăm tắp như của Trung Quốc, nhiều hạt do quá trình phơi chưa làm sạch được hết vẫn còn dính chút thịt quả nhưng mà chất lượng hạt thì khá bùi và ngậy. Một món quá thơm ngon và có thể để được lâu.

Hạt óc chó Sìn Hồ (Ảnh: Sưu tầm)

4. Mật ong Mường Tè

Mật ong Mường Tè là sản vật đặc trưng, hiếm có ở Lai Châu được khai thác trong những khu rừng thuộc khu bảo tồn Thiên nhiên Mường Tè. Mật ong Mường Tè có mùi thơm tự nhiên đặc biệt khác so với các loại mật ong khác. Mùa vào rừng lấy mật ở Mường Tè thường diễn ra từ tháng 3-10 hàng năm.

Mật ong Mường Tè (Ảnh: Sưu tầm)

Tham khảo Tour du lịch Lai Châu hấp dẫn nhất của PYS Travel

Tour Tây Bắc: Đền Bảo Hà - Sapa - Lai Châu - Điện Biên - Sơn La - Mộc Châu 5 ngày 4 đêm từ Hà Nội - Tết Nguyên Đán 2026

Tour Tây Bắc: Sapa - Lai Châu - Điện Biên - Mộc Châu - Đền Bảo Hà 5 ngày 5 đêm từ TP.HCM - Tết Nguyên Đán 2026

IV. Mua đặc sản Lai Châu ở đâu? Gợi ý chợ và cửa hàng nổi tiếng cho bạn

1. Chợ phiên San Thàng

Chợ phiên San Thàng là điểm mua sắm đặc sản quen thuộc và đậm bản sắc văn hóa của người dân địa phương. Chợ thường họp vào thứ Năm và Chủ Nhật hằng tuần, ngoài ra còn có các phiên chợ buổi tối trong tuần, rất thuận tiện cho du khách ghé thăm. Tại đây, bạn có thể dễ dàng tìm thấy nhiều đặc sản nổi tiếng như thịt trâu gác bếp, chẩm chéo, mắc khén, rượu ngô, rau rừng khô, mật ong rừng… Các sản phẩm phần lớn do chính đồng bào dân tộc thiểu số trực tiếp sản xuất và bày bán, mang đến không khí chợ truyền thống chân thực và trải nghiệm mua sắm thú vị.

Chợ phiên San Thàng (Ảnh: Sưu tầm)

2. Các cơ sở sản xuất đặc sản OCOP uy tín tại Lai Châu

Lai Châu hiện có hơn 150 sản phẩm OCOP đạt chứng nhận, là lựa chọn đáng tin cậy cho du khách khi mua đặc sản làm quà. Nổi bật trong số đó là Hộ kinh doanh Đèo Thị Sớp, chuyên cung cấp thịt trâu gác bếp đạt chuẩn OCOP 3 sao, được nhiều du khách đánh giá cao về hương vị và chất lượng. Bên cạnh đó, các cơ sở như Thiết Hà, Nhà Huyền, Nhiễu Kiên cũng nổi tiếng với các sản phẩm thịt trâu gác bếp, thịt lợn sấy được chế biến sạch, đóng gói cẩn thận, phù hợp để mang đi xa và làm quà biếu.

3. Gian hàng OCOP quanh Quảng trường Nhân dân

Khu gian hàng OCOP quanh Quảng trường Nhân dân thành phố Lai Châu là điểm đến thuận tiện cho du khách muốn mua đặc sản chất lượng trong không gian mua sắm văn minh, dễ tiếp cận. Tại đây tập trung nhiều sản phẩm đặc trưng của địa phương như miến dong Bình Lư, chè cổ thụ, cao lá Atiso, gạo Séng Cù, mật ong rừng… Các mặt hàng đều có bao bì, nhãn mác rõ ràng, nguồn gốc minh bạch, giúp du khách yên tâm hơn khi lựa chọn làm quà cho người thân, bạn bè sau chuyến đi.

Gian hàng OCOP Lai Châu (Ảnh: Sưu tầm)

V. Lưu ý khi mua đặc sản Lai Châu làm quà

- Giá cả tại các khu chợ, cửa hàng đặc sản có thể bị nói cao hơn so với giá thực tế, du khách nên chủ động hỏi giá và mặc cả nhẹ nhàng để mua được mức giá hợp lý.

- Nên tham khảo giá ở nhiều gian hàng trước khi quyết định mua để tránh mua đắt hoặc mua phải hàng kém chất lượng.

- Kiểm tra kỹ nguồn gốc, hạn sử dụng, chất lượng sản phẩm, đặc biệt với các mặt hàng như trà, thảo dược, mật ong, thịt sấy.

- Ưu tiên lựa chọn các sản phẩm có bao bì, nhãn mác rõ ràng, thông tin đầy đủ và chứng nhận OCOP địa phương để đảm bảo chất lượng và an toàn.

- Hỏi kỹ người bán về cách bảo quản và thời gian sử dụng, nhất là với các đặc sản dễ hỏng khi di chuyển đường dài.

- Nếu mua số lượng lớn, nên nhờ người bán đóng gói cẩn thận, hút chân không hoặc bọc kỹ để thuận tiện mang theo.

- Khi mua sắm tại chợ đông người, cần bảo quản tư trang cá nhân cẩn thận, tránh để lộ tiền mặt và đồ giá trị.

Trên đây là những gợi ý về các món đặc sản Lai Châu để thưởng thức và mua về làm quà mà bạn có thể tham khảo. Hy vọng qua bài viết này thì bạn đã có cho mình những địa điểm cũng như các món đặc sản để ghé qua thưởng thức và mua về nếu có dịp khám phá vùng đất Tây Bắc này.

Xem ngay chùm tour du lịch Lai Châu hấp dẫn:

Tour Tây Bắc: Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên - Lai Châu - Sapa 5 ngày 4 đêm từ Hà Nội

Tour Tây Bắc: Mộc Châu - Sơn La - Điện Biên - Lai Châu - Sapa 5 ngày 5 đêm từ TP.HCM

Xem thêm chùm tour du lịch Tết 2026 mới nhất tại PYS Travel:

Tour Trong Nước tết Nguyên Đán 2026

Tour du lịch Du xuân Lễ chùa đầu năm mới 2026

Bản Quyền Hình Ảnh:

PYS Travel luôn tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ về tác phẩm nhiếp ảnh, ảnh chụp của các cá nhân và tổ chức. Chúng tôi luôn cố gắng nỗ lực liên hệ với tất cả các tác giả có ảnh được sử dụng để xin sự cho phép sử dụng ảnh. Nếu có sự sơ suất hay thiếu sót nào, chúng tôi xin được gửi lời xin lỗi tới các tác giả, chủ sở hữu hình ảnh. Các anh/chị cũng vui lòng gửi phản hồi lại cho PYS Travel: https://pystravel.vn/ban-quyen-hinh-anh